Διδασκαλία με διάλογο

Snap 2014-01-31 at 19.06.27Άννα Παππά
Δασκάλα,Συγγραφέας

Η χρήση του διαλόγου στη διδακτική πρακτική, εισάγει στη σχολική τάξη ένα πολύ αποδοτικό μοντέλο διδασκαλίας.
Ο διάλογος, εξ ορισμού, είναι μία συμμετοχική, συνεργατική και επικοινωνιακή πράξη που ανάγει τους μαθητές σε ισότιμα μέλη της διδακτικής διαδικασίας.
Σε αντίθεση με την παθητική διδασκαλία, όπου οι μαθητές είναι παθητικοί θεατές και αδιάφοροι δέκτες των γνώσεων, στη συμμετοχική διδασκαλία οι μαθητές είναι δέκτες και ταυτόχρονα δημιουργοί.
Το «δημιουργείν» είναι σύμφυτο με την ανθρώπινη υπόσταση, ειδικά στην παιδική ηλικία. Συνεπώς η δημιουργία των γνώσεων μέσα από την ισότιμη συμμετοχή δασκάλου και μαθητών, δεν είναι μία απλώς καλή ιδέα για συζήτηση αλλά μία υπαρκτή δυνατότητα και μία ενδόμυχη επιθυμία των μαθητών.
Και έγκειται στη διάθεση αλλά και στο ταλέντο, στη δεινότητα αλλά και στην επιμονή του δασκάλου να εντάξει τον ασίγαστο δημιουργικό οίστρο των μαθητών του στην διδακτική πρακτική του διαλόγου.
Όσο κι αν νομίζουμε ότι δεν είναι έτσι, τα παιδιά είναι εξοικειωμένα στη συνύπαρξη και στην εκμάθηση μέσα από τον διάλογο.
Πολλά  ομαδικά παιχνίδια βασίζονται στο διάλογο. Η συνύπαρξη δύο ή περισσοτέρων παιδιών στηρίζεται στον διάλογο και στις βαλβίδες επικοινωνίας που αυτός ανοίγει.
Ο διάλογος είναι μία άριστη διδακτική προσέγγιση.
Ο όρος «διάλογος» σημαίνει ένα βαθύτερο επίπεδο ανάλυσης και επιχειρηματολογίας, από εκείνο που προσφέρει η «κατά μέτωπον»  διδασκαλία, η οποία αποκλείει ακόμη και μεμονωμένες εκφράσεις των μαθητών.
Γενικά, όταν μιλάμε για διάλογο, εννοούμε την κοινή χρήση του λόγου και των επιχειρημάτων, με σκοπό το κοινό όφελος, που είναι αθροιστικό.
Ειδικά, στην εκπαίδευση, ο διάλογος είναι η πεμπτουσία της μάθησης, είναι μία πολύ ευρύτερη έννοια.
Στη σχολική πρακτική ένας τέτοιος διάλογος εμφανίζεται σε μία σειρά από δραστηριότητες, που περιλαμβάνουν την εργασία  σε επίπεδο ομάδας, την εργασία σε επίπεδο τάξης, ακόμη και σε επίπεδο σχολείου, όταν, σε κάθε τάξη εκπονούνται projects κοινού στόχου.
Ένα από τα πιο αποτελεσματικά είδη διαλόγου είναι:
Οι διάλογοι που δεν περιορίζονται απλά στο ασφυκτικό δίδυμο «ερώτηση- απάντηση» αλλά στην διεξοδική ανάλυση τόσο της ερώτησης όσο και της απάντησης που έχει δοθεί.
Είναι προτιμότερο η ερώτηση να απευθύνεται σε ομάδα  και η απάντηση να είναι ομαδική. Η τακτική αυτή γεννά διάλογο μέσα στην ομάδα, προκειμένου να δοθεί μία σωστή απάντηση. Η απάντηση που θα δοθεί από μία άλλη ομάδα, πιθανόν να είναι πολύ διαφορετική, πράγμα που θα δημιουργήσει νέο διάλογο μεταξύ των ομάδων.
Αυτός ο τρόπος διαλόγου, εκτός από την άμιλλα, επειδή περιλαμβάνει διερευνητική συζήτηση, διαμορφώνει μία κοινή αντίληψη των εταίρων ομιλίας και μία κοινή γνώση.
Επίσης, ο τρόπος αυτός διαλόγου εμπεριέχει και μία μορφή αυτοαξιολόγησης, καθώς όλες οι ανακοινώσεις  υποστηρίζονται με επιχειρήματα, που πρέπει να είναι ισχυρά για να τεκμηριώσουν την απάντηση.
Υπάρχουν, βέβαια, και άλλες στρατηγικές που προάγουν τον διάλογο στην τάξη. Όλες έχουν το ίδιο αποτέλεσμα. Όλες ενεργοποιούν τους ίδιους μηχανισμούς που ενεργοποιεί το παιχνίδι, είτε το ατομικό, είτε, κυρίως, το ομαδικό, πού όπως όλοι γνωρίζουμε είναι  ο καλύτερος τρόπος μάθησης.
Τα παιδιά δεν είναι αποθήκες γνώσεων. Τέτοιες είναι οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές.
Τα παιδιά είναι δημιουργοί γνώσεων.

About Anna's Pappa blog

Διαχειρίστρια του Anna's Pappa blog. Το ιστολόγιο που θέλει να γίνει ένας τόπος συνάντησης παιδιών, δασκάλων και γονέων. Είμαι δασκάλα στο 18ο Δημοτικό Σχολείο Θεσσαλονίκης και συγγραφέας παιδαγωγικών. Όλα τα χρόνια στην εκπαίδευση δίδαξα διαθεματικά και διεπιστημονικά. Πιστεύω μου είναι ότι όλα τα παιδιά έχουν το δικαίωμα να μάθουν πώς να μαθαίνουν και να αποκτούν δεξιότητες. Τα ευτυχισμένα παιδικά χρόνια διαρκούν μια ολόκληρη ζωή!!
This entry was posted in εκπαιδευτικά άρθρα and tagged , , . Bookmark the permalink.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s